Çocuğunuzun geceleri altını ıslatması hem sizi hem onu yoruyor, utandırıyor ve kaygılandırıyor olabilir. Enürezis çocuklukta sık görülen bir durumdur ve çoğu zaman çocuğun bilerek yaptığı bir şey değildir. Ankara'da yüz yüze ve online görüşmelerle, tıbbi değerlendirmenin yerini almadan, çocuğun ve ailenin yaşadığı utanç, kaygı ve gerginliği anlamaya ve hafifletmeye odaklanıyoruz.
Umut Kılıç
Uzman Klinik Psikolog
Enürezisin ardında çoğu zaman tıbbi ve gelişimsel etmenler vardır; ancak yaşanan utanç, kaygı ve aile içi gerginlik psikolojik destek gerektirebilir. Hekim değerlendirmesini tamamlayarak çocuğun özgüvenini korumaya, ebeveynin tutumlarını gözden geçirmeye ve gece kaygılarını yatıştırmaya odaklanırız.
Çocuğun Duygularını Duymak
Çocuğun yaşına uygun etkinliklerle utanç ve kaygı duygularını güvenle ifade edebilmesi için alan açarız.
Ebeveyn Tepkilerini Gözden Geçirmek
Ebeveynle ayrı görüşmeler yaparak çocuğu suçlamadan destekleyen tepkileri ve evdeki atmosferi birlikte düşünürüz.
Özgüveni Korumak
Çocuğun arkadaşlarıyla kamp ya da misafirlik gibi durumlardaki kaygılarını birlikte ele alırız.
Enürezis; çocuğun belirli bir yaştan sonra gece (ya da gündüz) istemsiz idrar kaçırmasıdır. Çoğu zaman tıbbi ve gelişimsel etmenlerle ilişkilidir; psikolojik etkenler ise bazen tetikleyici, çoğu zaman ise sonuç olarak ortaya çıkar. Bu sayfa tanı koymaz ve tıbbi tavsiye vermez; tedavi ve ilaç kararları hekime aittir.
Enürezis, çocuğun bilerek yaptığı bir davranış ya da tembellik değildir. Çoğu çocukta mesane kontrolünün gelişimi, uyku derinliği ve hormonal etmenler gibi tıbbi nedenlerle ilişkilidir. Ancak durum devam ettiğinde çocuk utanç, özgüven kaybı ve kaygı yaşayabilir; aile içinde de gerginlik ortaya çıkabilir. Bu nedenle ilk adım her zaman çocuk doktoru ya da ilgili uzman hekime başvurmaktır. Utanç ve suçluluk duyguları için suçluluk ve utanç sayfamıza, bedensel belirtilerin duygularla ilişkisi için psikosomatik rahatsızlıklar sayfamıza bakabilirsiniz.
Enürezis sanıldığından daha yaygındır. Birçok çocuk ve aile bu durumu yaşar, ancak çoğu bunu saklar ve utanır:
Görsel yalnızca yaygınlığı hatırlatmak içindir; belirli bir oran ya da istatistik göstermez. Çocuğun özgüveni için özgüven sayfamıza da bakabilirsiniz.
Ebeveynin tepkisi, çocuğun bu durumu nasıl yaşayacağını büyük ölçüde belirler. Suçlamak ya da utandırmak yerine şu tür cümleler güven verebilir:
Cümleler örnektir; çocuğun yaşına ve ailenizin diline göre seansta uyarlanır. Çocuğa ceza, alay ya da kıyas önermem.
Enürezis çoğu zaman bir gecede değil, zamanla düzelir. Aşağıdaki ay evreleri sürecin genel akışını simgeler:
Evreler bir tedavi planı ya da süre göstermez; iyileşmenin zaman alabileceğini hatırlatan genel bir benzetmedir. Tıbbi plan hekime aittir. Gece kaygısı için anksiyete ve ayrılık kaygısı sayfalarımıza bakabilirsiniz.
Aile açısından süreci kolaylaştıran üç temel tutum vardır:
Anahtarlar genel tutumlardır. Çocuğun öfke ya da hayal kırıklığı yaşadığı anlar için çocuklarda öfke nöbetleri sayfamıza da göz atabilirsiniz.
Önce, çocuğun hekim değerlendirmesinin yapılıp yapılmadığını netleştiririz; tıbbi bir neden araştırılmadan yalnızca psikolojik çalışma yapılması önerilmez. Ardından ebeveynle, çocuğun yaşadığı utancı ve aile içi tepkileri; çocukla ise yaşına uygun etkinliklerle duygularını ifade etmeyi çalışırız. Sıvı, beslenme, uyku saatleri, ilaç ya da cihaz gibi tıbbi konularda öneride bulunmam; bunlar hekime aittir. Kesin sonuç sözü verilemez; amaç, çocuğun ve ailenin bu süreci daha az yük ve utançla geçirebilmesidir.
İdrar yaparken ağrı, kanlı idrar, yüksek ateş, aşırı susama ya da yeni başlayan ani değişiklikler görüyorsanız gecikmeden çocuk doktoruna ya da en yakın sağlık kuruluşuna başvurun. Çocuk kendine zarar verme düşüncesi ifade ediyorsa 112'yi arayın. Aile içinde şiddet ya da ihmal şüphesi varsa Sosyal Destek Hattı ALO 183'e de başvurabilirsiniz. Bu sayfa tanı koymaz; tanı ve ilaç değerlendirmesi hekime aittir, bir psikolog olarak ilaç önermem.
Düşünceleri, duyguları ve davranışları birlikte ele alan şu yöntemlerden yararlanıyoruz:
Çocuğun gece ve utançla ilgili kaygılı düşüncelerini yaşına uygun biçimde ele almak için.
Hizmeti incele →Ebeveynin kendi kaygı ve sabırsızlığını fark edip destekleyici kalabilmesi için.
Hizmeti incele →Gece öncesi gevşeme ve sakinleşme becerilerini öğrenmek için.
Hizmeti incele →Çocuğun özgüven, utanç ve aidiyet konularını düzenli bir çerçevede incelemek için.
Hizmeti incele →Aşağıdakilerden birkaçı sizin için tanıdık geliyorsa, bir uzmanla konuşmak ilk adım olabilir:
Seanslar yaklaşık 45–50 dakika sürer ve çoğunlukla haftalık planlanır. Bu sayfa yetişkinler için hazırlanmıştır.
Çocuğun ve ailenin anlattıkları gizlilik çerçevesinde kalır; tıbbi kayıtları paylaşmak zorunda değilsiniz. 18 yaşından küçük çocuklarla çalışırken ebeveyn ya da vasi onayı gerekir; seans içeriği, çocuğun kendine ya da bir başkasına zarar riski dışında paylaşılmaz. Verilerin işlenmesi için KVKK Aydınlatma Metni sayfasına bakabilirsiniz.
Çankaya'daki Sağlık Bakanlığı onaylı ve ruhsatlı Özel Sağlık Meslek Hizmet Birimimde, Doğu Akdeniz Üniversitesi psikoloji lisanslı, İstanbul Kent Üniversitesi klinik psikoloji yüksek lisanslı ve 9 yıllık deneyimli bir psikolog olarak çalışıyorum. Bu konuyu rahat ve utandırmadan konuşabileceğiniz bir Ankara Psikolog arıyorsanız yanınızdayım; tıbbi konularda ise sizi uygun hekime yönlendiririm. Görüşmeler yüz yüze ya da çevrim içi yapılabilir.
Enürezis ile sık birlikte ele alınan konular:
Kısa bir mesaj yeterli; tıbbi ayrıntıları ilk mesajda paylaşmanız gerekmez.
Enürezisin ne olduğunu, önce neden hekime başvurulması gerektiğini ve psikolojik desteğin nerede devreye girdiğini yanıtladık. Başka bir sorunuz için WhatsApp'tan yazabilirsiniz.
Aradığınız cevabı bulamadınız mı? WhatsApp üzerinden bize ulaşın, elimizden geldiğince hızlı yanıt verelim.