Ankara Suçluluk ve Utanç Psikoloğu

Suçluluk ve Utanç Nedir?

Suçluluk bizi başkalarına zarar verdiğimizde onarmaya iter; utanç ise bizi saklanmaya ve kaçmaya yönlendirir. Suçluluk çoğu zaman davranışımıza, utanç ise kim olduğumuza dair bir yargıdır. İkisi bir arada yaşandığında kişi hem geçmişteki bir olayın hem de "ben bu muyum?" sorusunun yükünü taşır. Çocuklukta öğrenilen mesajlar, kayıplar ya da kaçınılmaz olaylar da bu yükü büyütebilir.

İki Cümle, İki Duygu

İki duygu birbirine karıştırılsa da yönlendirdiği davranış farklıdır. Aşağıdaki iki panel farkı özetliyor:

Suçluluk "yaptım" der; utanç "ben" der. Utanç ağır ve süreğen olduğunda terapide özellikle üzerinde durulur.

Yersiz Suçluluk: Sorumluluğun Gerçek Dağılımı

Suçluluk bazen gerçek bir hatadan, bazen de olayın tamamını üstlenme eğiliminden gelir. Aşağıdaki kurgusal çubuk, tek bir parçayı bütün sanmanın nasıl çalıştığını gösteriyor. Sorumluluk dağılımı bir kayıp sonrasında gündeme geldiyse yas ve kayıp sayfamıza da bakabilirsiniz:

Yüzdeler örnek içindir; gerçek bir ölçüm değildir. Amaç sorumluluğu yok saymak değil, gerçekçi ölçmektir.

Suçluluk ve Utanç Belirtileri

Bu duygular çoğu zaman taşınan bir yük gibi hissedilir. Aşağıdaki taşlar sık gördüğümüz örüntüleri gösteriyor; liste yalnızca fikir vermek içindir ve tanı için kullanılamaz:

Utancın Dört Yolu

Utanç hissedildiğinde insanlar genellikle dört yoldan birine sapar. Çoğu insan birden fazlasını kullanır:

Suçluluk ve Utanç Terapisinde Ne Yapılır?

Terapide önce duygunun suçluluk mu yoksa utanç mı olduğunu ayırırız. Gerçek bir sorumluluk varsa nasıl onarılabileceğine bakar, yersiz bir yük varsa sorumluluğu gerçekçi biçimde yeniden dağıtırız. Utanç ön plandaysa kendinize yönelttiğiniz sert iç sesi fark eder, yerine şefkatli ve öğretici bir ses geliştirmeye çalışırız. Anıları ayrıntılı anlatmak zorunda değilsiniz; hızı siz belirlersiniz. Bu duyguların kökeninde çocukluk yaşantıları varsa çocukluk çağı travmaları sayfamıza da bakabilirsiniz.

Onarım Yolu

Suçluluğun işlevsel kullanımı bir yoldur: adlandırmak, ölçmek, gerekirse onarmak ve bırakmak. Aşağıdaki dört adım bu yolu özetliyor:

Adımlar genel çerçevedir; her adımın hızı ve sırası seansta kişiye uyarlanır.

Çalışmada Kullandığımız Yöntemler

Çalışma; sorumluluğu gerçekçi ölçmeyi, şefkatli iç sesi ve onarıcı eylemi birleştirir:

Bu Çalışma Kime Uygun?

Aşağıdakilerden birkaçı size tanıdık geliyorsa, bir uzmanla konuşmak yükü hafifletebilir:

• Geçmişteki bir olayı zihninde tekrar tekrar yargılayanlar
• Kendini bağışlayamadığını hissedenler
• Bir anıyı hatırladığında yüzü kızaran ya da içi büzülenler
• Gerçekte sorumlu olmadığı olaylarda bile kendini suçlayanlar
• Utancı yüzünden bir şeyi kimseye anlatamayanlar
• Kendine karşı çok acımasız bir iç ses taşıyanlar

Seanslar yaklaşık 45–50 dakika sürer ve çoğunlukla haftalık planlanır. Kusursuz olma baskısı öne çıkıyorsa mükemmeliyetçilik, uzun süren çökkünlük varsa depresyon sayfamıza da göz atabilirsiniz.

Neden Ankara'da Suçluluk ve Utanç İçin Bizi Tercih Etmelisiniz?

En çok saklanan duygularla gelmek cesaret ister; bu yüzden ilk görüşmede hiçbir şeyi anlatmak zorunda değilsiniz. Çankaya'daki Sağlık Bakanlığı onaylı ve ruhsatlı Özel Sağlık Meslek Hizmet Birimimde; Doğu Akdeniz Üniversitesi psikoloji lisanslı, İstanbul Kent Üniversitesi klinik psikoloji yüksek lisanslı ve 9 yıllık deneyimli bir Ankara Psikolog olarak, sizi yargılamadan dinlemeye ve yükünüzü birlikte hafifletmeye hazırım. Görüşmeler yüz yüze ya da çevrim içi yapılır.

Birlikte Okunabilecek Sayfalar

Suçluluk ve utançla sık birlikte düşünülen konular: