Yemekle, kiloyla ya da bedeninizle ilgili düşünceler zihninizin büyük bölümünü kaplıyor, öğün saatleri huzur yerine gerginlik getiriyor olabilir. Bunu çoğu zaman kimseyle paylaşamayıp tek başınıza taşırsınız. Yeme bozuklukları, irade eksikliği değil; duygular, beden algısı ve kontrol arayışıyla ilgili anlaşılabilir ve destek alınabilir bir sorundur. Ankara'da yüz yüze ve online görüşmelerle yargılamadan yanınızdayız.
Umut Kılıç
Uzman Klinik Psikolog
Yeme sorunları çoğu zaman yemekle değil, yemeğin başa çıkma aracı hâline gelmesiyle ilgilidir. Önce yeme davranışını besleyen düşünce, duygu ve ilişkileri birlikte anlamaya, ardından yemekle ve bedenle daha rahat bir ilişki kurmanıza destek olmaya odaklanırız. Fiziksel durumunuz için gerektiğinde hekime yönlendirme yaparız.
Tabağın Ardını Anlamak
Yeme davranışını hangi düşünce, duygu ve durumların tetiklediğini kendi hızınızda birlikte fark ederiz.
Duygularla Başka Yollardan Baş Etmek
Yemeğe başvurmadan zor duyguların yanında kalmanın ve beden eleştirisini yumuşatmanın yollarını çalışırız.
Ekiple Uyum İçinde İlerlemek
Fiziksel durum için hekim ve gerekirse diyetisyen desteğinin neden önemli olduğunu konuşur, sizi uygun yönlere yönlendiririz.
Yeme bozukluğu; yemek, kilo ve beden algısıyla ilgili süregelen düşünce ve davranışların kişide belirgin sıkıntı yarattığı ve sağlığı etkileyebildiği bir sorun alanıdır. Bu sayfa tanı koymaz; kilo, ölçü ya da beslenme planı vermez. Fiziksel durumun değerlendirilmesi için hekim desteği önemlidir.
Yeme bozuklukları bir diyet merakı ya da irade zayıflığı değildir. Yemek, kilo ve bedenle ilgili düşünceler günlük hayatı, ilişkileri ve ruh hâlini kısıtlamaya başladığında bir sorundan söz edilebilir. Belirtiler kişiden kişiye çok değişir ve dışarıdan her zaman fark edilmez; kişi çoğu zaman bunu gizler ya da küçümser. Neden de tek bir şey değildir: duygular, kişilik özellikleri, çevresel baskılar ve yaşam deneyimleri birlikte rol oynar. Bu çalışmada tek tek yeme türlerine ayrı bakmak yerine, yemekle kurulan ilişkinin genel çerçevesine odaklanıyoruz.
Yeme davranışı görünen kısımdır; çoğu zaman altında yatan duygular ve ihtiyaçlar gözden kaçar. Terapide önce bunları tanımaya çalışırız:
Liste genel bir çerçevedir; her kişinin hikâyesi farklıdır ve burada sayılanların hepsi her kişide bulunmaz.
Yeme sorunları çoğu zaman bir döngü olarak işler. Döngüyü görmek, onu kırmanın ilk adımıdır:
Şema basitleştirilmiştir. Gerçek yaşamda adımlar iç içe girebilir ve kişiye göre değişir.
Yeme sorunlarında yalnızca psikolojik değil, fiziksel boyut da vardır. Bu yüzden duruma göre farklı destekler gerekir:
Fiziksel belirtiler ciddiyse psikolojik desteğin beklemesi gerekebilir. Emin değilseniz önce hekime danışmak güvenli seçenektir.
Yeme bozukluklarında en iyi sonuçlar çoğunlukla birden fazla uzmanın birlikte çalıştığı bir çerçevede alınır. Bu çalışmada psikoterapi kısmını yürütürüz; diğer alanlar için gerektiğinde uygun uzmanlara yönlendiririz:
Her durumda dört uzmanın da gerekmesi şart değildir; ihtiyaç değerlendirmeye göre belirlenir.
İlk görüşmelerde yeme düzeninizi, bedeninizle ilişkinizi ve hayatınızdaki baskıları anlatabildiğiniz kadarıyla konuşuruz; ayrıntıya girmek zorunda değilsiniz. Sonra yemeği tetikleyen düşünce ve duyguları tanımaya, zor duygularla başka yollarla başa çıkmaya ve beden eleştirisini yumuşatmaya çalışırız. Seanslarda kilo ya da kalori hedefi koymayız, diyet ya da beslenme planı vermeyiz; bunlar hekim ve diyetisyenin alanıdır. Kendi yeme tutumlarınızı gözden geçirmek isterseniz Yeme Tutumu Testi bir ön fikir verebilir, ancak tanı yerine geçmez. Kesin sonuç sözü verilemez; amaç, yemek ve bedenle daha rahat bir ilişki kurmanıza eşlik etmektir.
Bayılma, göğüs ağrısı, ciddi çarpıntı, nefes darlığı ya da kendinize zarar verme düşünceleriniz varsa gecikmeden 112'yi arayın veya en yakın acile gidin. Bu sayfa tanı koymaz; tanı ve ilaç değerlendirmesi hekim ve psikiyatri uzmanının işidir, bir psikolog olarak ilaç önermem.
Düşünceleri, duyguları ve davranışları birlikte ele alan şu yöntemlerden yararlanıyoruz:
Yemek, kilo ve beden hakkındaki sert düşünceleri ve bunlarla ilgili davranış döngüsünü ele almak için.
Hizmeti incele →Zor duygu ve düşünceler varken bile değerlerinize yakın seçimler yapabilmek için.
Hizmeti incele →Açlık, doygunluk ve duyguları yargılamadan fark etmeye yönelik beceriler geliştirmek için.
Hizmeti incele →Yemekle ve bedenle ilişkinizin kökenini düzenli bir çerçevede incelemek için.
Hizmeti incele →Aşağıdakilerden birkaçı size tanıdık geliyorsa, bir uzmanla konuşmak ilk adım olabilir:
Seanslar yaklaşık 45–50 dakika sürer ve çoğunlukla haftalık planlanır. Yemek davranışınız daha çok duygularla baş etme güçlüğüyle bağlantılıysa duygu düzenleme sorunları sayfasına da bakabilirsiniz.
Yemek, beden ve duygularınıza dair anlattıklarınız gizlilik çerçevesinde kalır; utandığınız ayrıntıları paylaşmak zorunda değilsiniz. Seanslarda tartı, ölçü ya da ayrıntılı yeme kaydı istemeyiz. Seans içeriği, onayınız olmadan kimseyle paylaşılmaz. Verilerinizin işlenmesi için KVKK Aydınlatma Metni sayfasına bakabilirsiniz.
Yemekle ilgili konuları konuşmak çoğu kişi için utanç vericidir; bu yüzden yargılamayan bir ortam bizim için ilk koşuldur. Çankaya'daki Sağlık Bakanlığı onaylı ve ruhsatlı Özel Sağlık Meslek Hizmet Birimimde, Doğu Akdeniz Üniversitesi psikoloji lisanslı, İstanbul Kent Üniversitesi klinik psikoloji yüksek lisanslı ve 9 yıllık deneyimli bir psikolog olarak çalışıyorum. Yeme bozukluğunda tıbbi sürecin de gerekli olduğunu bilen bir Ankara Psikolog olarak, gerektiğinde sizi hekime ya da diyetisyene yönlendiririm. Görüşmeler yüz yüze ya da çevrim içi yapılabilir.
Yeme sorunlarıyla sık birlikte ele alınan konular:
Kısa bir mesaj yeterli; ayrıntıya girmeden başlayabilirsiniz.
Yeme bozukluğunun ne olduğunu, tıbbi destekle birlikte nasıl yürüdüğünü ve terapide neleri çalıştığımızı yanıtladık. Başka bir sorunuz için WhatsApp'tan yazabilirsiniz.
Aradığınız cevabı bulamadınız mı? WhatsApp üzerinden bize ulaşın, elimizden geldiğince hızlı yanıt verelim.